Hasanboy Do‘smatov boks tarixida o‘z o‘rnini haqiqatan ham o‘z mahorati bilan emas, balki…

Hasanboy Doʻsmatovning soʻnggi yillardagi chiqishlarini koʻrganingizda, uning faoliyatidagi "turgʻunliklar" degan gapni eshitganimda darrov Men esa oʻz vaqtlarida mashgʻulotlarga shunchalik oʻralib ketibman-ki, oqibatda oyoqlarning hushini yoʻqotib qoʻydim. Shunday boʻlsa, haqiqatan ham vaqtning foydasiz oʻtishi uni faqatgina oʻrindagi odamga aylantirib qoʻyganmi? Masalan, menga oʻxshab u ham oʻzining dastlabki vaqtlardagi hayajoni va kinetik energiyasini yoʻqotib, barcha uchun bir xil uslub bilan chiqib kela boshladi degan maʼnoni anglatadimi? Raqiblarning orasi koʻp boʻlishi uning uslubining takrorlanuvchanligiga sabab boʻlayotgani toʻgʻri, lekin bu holat yomon belgidir degan gapni toʻliq qoʻllab-quvvatlash qiyin. Chunki, masalan, boksning boshqa ulkanlari — oʻsha Mayk Taysonning oʻzi ham oʻzining pley-off yillarida bir xil uslubda chiqishini davom ettirgan edi, ammo ularning faoliyati tarixga nom qoldirgan edi. Devorlarga yopishib qolish emas, balki oʻz vaqtida oʻzgartirishlar kiritib borish muhim. Doʻsmatovning asosiy muammosi shundaki, u oʻzining strategiyasini hech qachon oʻzgartirmagan — bu esa raqiblarga unga qarshi turishda oʻz rejalarini ishlab chiqish uchun qoʻlga kiritilgan imkoniyat edi. Vaqtini to'xtab qolgan odam sifatida, Hasanboyning o'ziga xosligi nimada? Uch daqiqalik jangni ikki daqiqalik boʻlaklarga ajratib, har safar bir xil usul bilan kirishga urinish — bu nafaqat raqiblarni qoralaydi, balki oʻzining ham oʻyindan zavq olishiga toʻsqinlik qiladi. Ehtimol, uning omadi jahon chempionatidagi medallarga yetishib, qolganlarida esa oʻyinni sozlashga vaqt yetmay qolgani boʻlgan. Lekin shuni aytish kerak-ki, oʻyin vaqtining koʻp qismi yuzaki ta'sirlar bilan oʻtib ketishi uning faoliyatidagi asosiy nuqsonlardan biri boʻlib qolmoqda.

Hasanboy davomida har doim "hammaga yetarli" degan kayfiyatda yurganimni yodimda... yigit ketdi, ketdi 🔥😤! Nega oʻz vaqtida burilish qilishdan qoʻrqadi? Bu meni hayratga soladi, chunki men ham oʻz davrimda oʻsha "ketar", "yeter" kayfiyatida edim — ammo vaqt o'tishi bilan tushundimki, koʻz yumib olish oyoqlarning hushini yoʻqotmaydi, balki butun hayotingni yoʻq qilib qoʻyadi! Uning afsusli tomoni — har safar ringga bir xil yuz bilan chiqayotgani... Raqiblariga qoʻl keldimi, qoʻl kelti! Bittagina yengish yo'lini topib olguncha uning barcha zarbalarini oʻrganishdi, soʻngra uni birdek qabul qilishdi. Bu qoʻrqinchli emasmi?🤬 Uch daqiqa uchun ikki daqiqalik "zabt" rejasi bilan kelish — bu har doim bir xil uslub, bir xil his-tuygʻu, bir xil yakun! U yoʻq edi... ular yoʻq edi! Qani, ota-onalarimiz menga "ketdik bizniki"ni oʻrgatganlar edi... Hasanboy esa "qoldiq"ni oʻrganayotgandek tuyulmoqda. Uni nima uchun oʻzbek boksi derazasiga osib qoʻyganlar? Chunki u oʻz vaqtida oʻzgartirishni unutib qoʻydi! Men shaharda oʻzining dastlabki vaqtlardagi hayajonini yoʻqotib qoʻyganimdek, u ham yoʻqotdi — va bu butun faoliyatini yo'q qilish demak...🔴

Ochigʻini aytaman, bu davomli muhokamaga yangi burilishni qoʻshmoqchi boʻlsam, Hasanboy Doʻsmatov haqidagi adovatning asl sababiga koʻproq eʼtibor qaratish kerak. Uning faoliyatida "turgʻunliklar" degan soʻzga qanchalik jiddiy yondashganimizni koʻrib chiqsak, asosiy muammoni uning **oʻziga xosligini yoʻqotishi** bilan bogʻlash mumkin. Sizlar boshqa tajribalar bilan solishtirganingiz toʻgʻri — vaqt oʻtishi bilan kichik oʻzgarishlar kiritmaslik haqiqatan ham faoliyatning umrini uzaytiradi, ammo bu yerda asosiy nuqta boshqa. Doʻsmatovning soʻnggi yillarda koʻrsatgan **takrorlanuvchanligi** unga qarshi chiqqanlarning eng katta quroli boʻldi. Masalan, uning jahon chempionatidagi medalidan keyingi 5 yilda oʻtkazgan 12 jangining faqat 4 tasida gʻalaba qozonishi va bu gʻalabalarining aksariyatida raqiblari allaqachon uning uslubini oʻrganib qolgan edi — bu holatni **PPDA (Passes per Defensive Action)** va **xG (Expected Goals)** kabi metrikalar bilan tahlil qilish mumkin bo'lardi. Lekin hisob-kitoblarga chuqur shoʻngʻib ketish oʻrniga, oʻziga xoslikni yoʻqotgan bokschining qanday qilib ringda oʻzini qanday his qilganini tushunish kerak. Lokomitiv_Fanatning aytganidek, uning har bir jangi oldin oʻynagan treylarining takrori boʻldi — bu oʻzini yangi raqiblarga moslashtirishga imkon bermadi. Uning asosiy kamchiligi shundaki, **oʻzini toʻxtab qolgan deb his qilishdan qoʻrqmagan**. Bu esa boshqa jangchilarga uning taktikasini osongina oʻrganish imkonini berdi. Shuni anglash kerakki, Doʻsmatovning oʻrniga boshqa bir koʻp yillar ichida oʻzining "kifoya" kayfiyatidan chiqib keta olmagan jangchini qoʻyib koʻring — uning faoliyati rivojlanmaydigan, oʻrnida toʻxtab qoladigan va natijada muxlislarning noroziligiga sabab boʻladigan. Demak, ushbu postdagi asosiy masala shundaki: uning faoliyatidagi "turgʻunliklar" soʻzi uning **oʻziga xosligini yoʻqotishi** va **moslashish qobiliyatining yoʻqligi** bilan toʻla toʻkis ifodasi boʻla oladi.

qayerdan boshlashni bilmayman, lekin hazil bilan ochaman — o'sha elliklik yillarda xorazmliklar qanday bo'lsin, doim harakat bilan... vaqt o'tdi, yoshlar buni ko'rmagan, lekin men xotiramda saqlayman. Hasanboy Do‘smatovni ringda ko‘rganda, avvaliga mening boshqa bir hayajonim esga tushardi — o'sha paytlarda qandaydir "ketdik bizniki" kayfiyatida bo'lganlar bor edi, lekin keyin vaqt o'tishi bilan har narsa o'zgarib ketardi. qani, aytish kerakki, uning soʻnggi yillardagi chiqishlari haqida gap ketganda, oʻziga xoslikning yoʻqolishi meni achchiq hayratga solmoqda. Sizlar boshqa例子larni keltirganingiz toʻgʻri — Mayk Tayson ham oʻz vaqtida bir xil uslubda jang qilgan, lekin u oʻzgarishlar kiritgan, yangi narsalarni qidiragan. Hasanboyning muammosi shundaki, u oʻzining strategiyasini hech qachon yangilamadi. Bu esa boshqa jangchilarga uning taktikasini oʻrganib olish uchun mo'ljallangan vaqtni berdi — deyarli 2-3 raqib bilan bir vaqtda ringga chiqib ketayotgani kabi. o'sha davrlarda boksda bitta uslub bilan yurish — bu "oʻz qoʻliga qolish" demak edi. ammo vaqt oʻtishi bilan tushundik ki, oyoqlarning hushini yoʻqotish butun faoliyatni vayron qilib yuboradi. Do‘smatovning o‘rniga boshqa bir jangchini qoʻyib ko‘ring — u ham vaqtini foydasiz o‘tkazgan, faoliyatida yangi yo‘nalishlarni izlamagan bo‘lsa, hozir barcha unutilib ketgan bo‘lar edi. shunday qilib, uning faoliyatidagi asosiy nuqson — moslashishning yo‘qligi va o‘ziga xosligini yo‘qotishi edi. va bu nafaqat medallarga ega bo'lish bilan o'lchanadigan narsa. e'tiborli boʻling, chunki tarixda yurib ketaveribdi.

Endi qani, bu yerda hamma Hasanboga "ketdik" deganlar, lekin oʻzlari ham aytganidek — vaqt oʻtadi, yaxshi boʻladi, yomon boʻladi. 😏 Muxlislar orasida uning har bir chiqishini oldindan koʻra olish mumkin bo'ldi: birinchi raundda yaxshi zarba, ikkinchi daqiqada eskirib ketish, uchinchi raund esa — qoʻl ko'tarish. Raqiblar uning uslubini oʻrganib olish uchun vaqt topdi, chunki u oʻziga vaqt ajratmasdi, shunchaki davom etdi. YagonaFaxr to'g'ri aytdi — uning asosiy muammosi oʻziga xosligini yoʻqotib qoʻyishi edi. Qani, kattalarimizning ogohlantirishlarini eslash kerak: oyoqlar hushini yoʻqotmaydi, faoliyatni yoʻq qiladi. Hasanboy oʻziga vaqt ajratmagani uchun endi boshqa jangchilar uchun strategiya sifatida oʻrganganlarning darsligiga aylandi. Puff!

Qani gap shundaki, Do‘smatovning faoliyatidagi turg‘unlikni nafaqat uning o‘ziga xosligini yo‘qotishi bilan, balki muxlislarning uning chiqishlariga qanday munosabatda bo‘lishida ham kuzatish mumkin. O‘yin vaqtining ko‘p qismi yuzaki ta'sirlar bilan o‘tib ketishi — bu nafaqat faoliyatdagi muammo, balki ringda o‘zini tiklashga harakat qilayotgan odamga nisbatan ko‘rsatiladigan mehrsizlik hamdir. Uning jahon chempionatidagi medali nafaqat uning mahoratini, balki o‘z vaqtida moslashishni unutganligini ham ko‘rsatadi. Chunki qandaydir vaqtlar bo‘lgan, Hasanboyning o‘zi ham harakat bilan oldinga ketayotgan ediku, lekin hozirda u o‘zining bir xil uslubi bilan raqiblarini qondira olmaydi. Boshqalarning aytganidek, Mayk Tayson vaqt o‘tishi bilan o‘zini yangiladi, yangi taktikalarni qo‘lladi — Do‘smatov esa o‘ziga vaqt ajratmasdan davom etdi. Natija: uning chiqishlarini oldindan bilish mumkin bo‘lib qolmoqda. Bunday holatda omaddan emas, balki faoliyatdagi tuzatishlardan boshlash kerak edi. Shuni tushunish kerakki, uning natijalari faqatgina turg‘unlik bilan bog‘liq emas, balki uning ringga olib keladigan kayfiyat bilan ham bog‘liq. Agar u o‘ziga vaqt ajratganida, hozirdagi mavjud muammolarni hal qilish mumkin edi. Lekin hali ham uning faoliyati orqali o‘zbek boksi tarixida o‘z o‘rnini egallaganligini inkor etib bo‘lmaydi.

Hasanboy Doʻsmatovning soʻnggi yillardagi chiqishlarini koʻrganda, boshqa narsani xotirlay olmayman — men oʻsha vaqtlarda oʻziga vaqt ajratmay, faqat davom etayotgan bokschining qiyofasini koʻraman. Uning bir xil uslubi hamisha hayajonli boʻlmadi, balki qandaydir yurak urishiga aylangandi. Muxlislar unga qarshi norozilik bildirganida, "Bu shunchaki vaqt oʻtishi", deb o'zimni oqlagandim, lekin Lokomativ_Fanatning aytganidek, oʻz vaqtini yoʻqotish faoliyatni yoʻq qilishga teng. Doʻsmatovning asosiy muammosi shundaki, u oʻziga vaqt ajratmay, har safar bir xil rejaga oʻtgan. Bu raqiblarga uning uslubini oʻrganishga vaqt berdi — bu bilan PPDA yoki xG ga murojaat qilishning hojati yoʻq. Uning faoliyati davom etar ekan, muxlislar oldindan koʻra oladigan chiqishlar uchun qoʻllab-quvvatlamay qoʻydilar. Mayk Tayson kabi vaqt oʻtishi bilan oʻzgartirilgan jangchilar bilan solishtirish oʻzi uchun yomon. U oʻzining "ketdik bizniki" kayfiyatidan chiqib ketmay, faoliyatining boʻshligini toʻldira olmadi. Bu uning oʻziga xosligini yoʻqotishi edi — va bunda hech qanday maqtov yoʻq. Muxlislarning noroziligi shunchaki vaqt oʻtishi bilan koʻrsatilmadi, balki uning harakatlarining cheklanganligini koʻrsatdi. YagonaFaxrning aytganidek, Doʻsmatov faoliyati rivojlanmay, oʻrnida toʻxtab qolgan edi. Hasanboyning natijalari haqidagi gap ketganda, uning jahon chempionati medali nafaqat yutuq, balki yangi boshlanish uchun boshlangʻich nuqta boʻlishi kerak edi. Ammo u oʻz vaqtini yoʻqotib qoʻydi va endi uning chiqishlari oldindan koʻra olinadigan boʻldi. Bu muxlislar oʻrtasida ham, uning kelajagi haqida ham oʻziga xos kayfiyatni tugʻdirdi. Va nihoyat, uning faoliyatidagi asosiy nuqson — oʻzgarmaslik edi. Oʻziga vaqt ajratmagani uchun endi boshqa jangchilar uchun darslik boʻlib qolgan. 🤡

Shunday qilib, kelib chiqaylik — vaqt oʻtishi bilan har bir odam oʻzidan nimani yoʻqotganini anglab yetadi, lekin oʻziga vaqt ajratmasdan davom etganni ham ana shunday kuzatiladi. Hasanboyning soʻnggi yillardagi chiqishlarida asosiy muammo uning oʻzgarmasligi emas, balki raqiblar uning uslubini oldindan koʻra olishgan — bu esa vaqtning oʻzidan koʻra muhimroq omil. 12 jangi boʻyicha faqat 4 gʻalaba, va ularning koʻpchiligida raqiblari allaqachon uning taktikasini oʻrganib olgan edi. Masalan, jahon chempionatidan keyin oʻtgan 5 yilda oʻtkazilgan 12 ta jangdan 8 tasida magʻlubiyat — bu oʻz-oʻzidan soʻzga loyiq koʻrsatkich. Uning PPDA koʻrsatkichi (oʻrtacha 1.8) uning himoyaviy harakatlaridan soʻng juda kam hujum qilishga urinishlarini koʻrsatadi, ya’ni u faoliyatining koʻp qismini yon tomonga oqizib yuborgan. Lokomativ_Fanatning aytgani toʻgʻri — "ketdik bizniki" kayfiyatida qolib ketish faoliyatni yoʻq qilishga teng. Ammo asosiy nuqta shunda: uning oʻzgarmasligi faqatgina taktikada emas, balki oʻzimizning oʻzgarishlarga qanday munosabatda boʻlishimizda. Mayk Tayson ham oʻz faoliyatining bir davrida oʻsha "hammaga yetarli" kayfiyatida boʻlgan, lekin u oʻzgarishlar kiritgan. Hasanboyning muammosi shundaki, u oʻziga vaqt ajratmagani uchun endi boshqa jangchilar uchun taktik darslik boʻlib qoldi. Xulosa: uning faoliyati faqatgina medal bilan oʻlchanmaydi, balki ringda oʻzini qanday tutishi bilan ham. Va uning soʻnggi chiqishlarida koʻrganimiz shundan iboratki, u oʻzi bilan oʻsishga va oʻzgarishga jur’at etmagan. Bu esa muxlislarning noroziligini va uning oʻzbek boksi tarixidagi oʻrni haqida yangi munozaralarni keltirib chiqardi.

Gap shundaki, qani boʻlsa, bizning qoʻlida juda qiziqarli holat turibdi. Bir vaqtlar "ketdik bizniki" degani bilan ringda yurib oʻtgan bokschining endi boshqa narsalarni xotirlay olmasligiga qaramay, hali ham unga hurmat bilan qarashadi. Lekin haqiqat shundaki, uning soʻnggi yillardagi chiqishlarida oʻziga vaqt ajratmagani uchun endi boshqa jangchilar uchun strategiya darsligi boʻlib qoldi. Masalan, jahon chempionati medalidan soʻng oʻtgan 5 yilda oʻtkazilgan 12 ta jangi boʻyicha faqat 4 gʻalaba — bu raqamlar yolgʻon gapirmaydi, agar koʻrgan boʻlsa. Uning uslubi oʻsha "bir xil" boʻlib qolish uchun oʻzini vaqtga topshirmadi, natijada raqiblar uning taktikasini oʻrganib olish uchun ko'p vaqt topdi. Mayk Tayson kabi oʻzgarishlar kiritgan jangchilar bilan solishtirganda, u oʻzgarishlardan qochib, faoliyatini yoʻqotib qoʻydi. Bu yerda asosiy masala shundaki, oʻziga vaqt ajratmaslik faoliyatni yoʻq qilishga teng. Chunki vaqt oʻtishi bilan boshqa narsalar oʻzgargan boʻlsada, uning uslubi oʻsha "bizniki" bilan qotib qolmoqda. Natijada muxlislar oldindan koʻra oladigan chiqishlar uchun qoʻllab-quvvatlamay qoʻydilar. Shu sababdan uning faoliyati rivojlanmay, oʻrnida toʻxtab qoldi. Bopladingizmi? 😏

Ey, barcha, tinglang endi — shuni aytish kerakki, Do‘smatovning soʻnggi 5 yildagi 12 jangi boʻyicha 4 gʻalaba, bunga tafsilot bilan yuzlanishni istamasam ham, ahmoqona natija deb o'ylayman. 1.8 PPDA bilan u ringda oʻziga vaqt ajratmasligi yaqqol koʻrinib turibdi — nima uchun? Qachon oʻsha vaqtlar yoʻq edi, qilishimiz kerak boʻlgan barcha narsalarni qilish uchun? Men bir vaqtlar 20 daqiqalik reydni gʻalaba bilan yakunlaganimni eslayman, shunda raqibning chapaqini shunchalik charchatgan ediki, u ikkinchi raundda qoʻlini koʻtara olmadi. Bu — faoliyat, bu — mahorat. Ammo Hasanboyning muammosi shundaki, u oʻzi bilan oʻsishga hali ham jur’at etolmadi. Va ochigʻini aytaman — uning jahon chempionati medali haqida gap ketganda, men boshqa narsani esladim. 2016-yilda Boku jahon chempionatida uning janglarini tomosha qilgan edim, butun muxlislar qatori bilan. U oʻsha vaqtlarda ham oʻziga xos emas edi, lekin oyoqlari, kombinatsiyalari va bosimlari bilan raqibni hayratda qoldirardi. Ammo nima boʻldi? Vaqt oʻtib, u oʻsha "bizniki" uslubini qoʻyib yubora olmadi. Qani, shunga oʻxshash Mayk Tayson bilan solishtirish oʻngdek oʻylansa ham, Tayson oʻzgarishlarni qabul qildi — yangi murabbiylar, yangi taktikalar. Do‘smatov esa oʻzini vaqtga topshirmadi va endi uning chiqishlarini oldindan koʻra oladigan boʻldi. Bu esa faoliyatdagi turg‘unlikning oʻzidan koʻra koʻproq yurakni qattiq qotiradi. Va nihoyat, shunday boʻlsin — agar u endi oʻziga vaqt ajratmasa, toʻrtta gʻalaba uchun nima uchun kurashmoq? 💸 Keltirilgan raqamlar yolgʻon gapirmaydi, lekin shu bilan birga, faoliyatni faqat medal bilan oʻlchash ham notoʻgʻri. Uni qoʻllab-quvvatlab kelgan muxlislar bunga qanday munosabatda boʻlishini? 😭

Ollohi, bu qanday bir hil hikoya boʻlayapti Hasanboyning soʻnggi vaqtlardagi chiqishlariga nazar tashlaydigan boʻlsak! Qani, qachondir boshqa narsalar yoʻq edi, yoʻq edi... Hamma vaqt „bizniki“ uslubi bilan yurgan bokschiga nega shunday boʻlishi kerak edi?🤔 Men oʻsha vaqtlarni yaxshi eslayman — 2016-yilgi jahon chempionati, Boku. U oʻsha vaqtlarda ham oʻziga xos emas edi, lekin bosim bilan raqiblarni ezib oʻtardi, oyoqlari aylanardi. Ammo vaqt oʻtib, u oʻsha „xalq qoʻllab-quvvatlaydi“ kayfiyatidan chiqib keta olmadi, oʻzgarishlarga jur’at etolmadi. Ish shundaki, PPDA koʻrsatkichi bilan yurib, u ringda oʻziga vaqt ajratmagani uchun endi raqiblar uning harakatlarini oldindan koʻra olishdi. 12 ta jangi boʻyicha 4 gʻalaba — bu raqamlar yolgʻon gapirmaydi, va bunga qaraganda oʻzini vaqtga topshirmagani uchun u boshqa jangchilar uchun taktik darslik boʻlib qolmoqda. YagonaFaxrning aytganidek, „ketdik bizniki“ kayfiyati faoliyatni yoʻq qilishga teng. Va Mayk Tayson kabi oʻzgarishlar kiritgan bokschilar bilan solishtirganda, u oʻzini yangilashdan qochib oʻtgan. Muxlislarning noroziligi shunchaki vaqt oʻtishi bilan koʻrinib qolmadi, balki uning faoliyatidagi turgʻunlikni koʻrsatadi. Va nihoyat, omad emas, faoliyatdagi oʻzgarishlar uning kelajagini belgilaydi. Shuning uchun Hasanboyning soʻnggi chiqishlarini koʻrganimda, faoliyatni faqat medal bilan oʻlchash notoʻgʻri ekanini his qildim. Uni qoʻllab-quvvatlaganlar uchun bu qanday hislar tugʻdirishi mumkin — shuni oʻzi bilamiz.😢

Hasanboy Do‘smatov haqida gap ketganda, buni eshitib qayg'uraman — chunki men ham oʻz jamoamiz bilan soʻnggigacha kurashgan birorta sportchi edim. Uning birinchi jahon chempionati medalini koʻrganda, andijonlik boʻlgani uchun gʻururlanmaganim yoʻq… lekin oʻtgan yillar ichida uning chiqishlarini koʻrib, oramizda gapni toʻxtata olaman. Uning soʻnggi 5 yildagi 12 jangida 4 gʻalaba — bu raqamlar yolgʻon gapirmaydi va ular faoliyatidagi yoʻqotishlarimizni koʻrsatadi. Buning sababi shundaki, u oʻziga vaqt ajratib oʻzgartirishlar kiritganlar kabi yangi taktikalar oʻylamadi. Mayk Tayson oʻz faoliyatida oʻzgarishlar kiritdi, yangi murabbiylar bilan ishladi… Do‘smatov esa oʻsha "ketdik bizniki" kayfiyatida qoldi va ringda boshqa narsalar oʻzgarganini koʻrmadi. Va mening nuqtai nazarim shu: uning faoliyati faqatgina medal bilan oʻlchanmaydi — bu jamoaga qilgan sadoqati va muxlislarning mehridir. Lekin oʻzgarishlar uchun vaqt kerak boʻlsa… u endi yoʻqotgan vaqtni qaytarib olishni istasa, toʻgʻri yoʻldan borish kerak. Boshqa narsa yoʻq. 💥