bobomizning g'ururi kayfiyatida ozodlik uchun kurashning yangi sahifasi

Kechir, ota, endi o'zimni tutib tura olmayman... 80-yillardagi shu eshak tortadigan yog'och tegirmon oldida otam bilan birga shamolni his qilib, uni yelkan qilib olish uchun xamda to'kilib ketadigan unni saqlash uchun qanchadir pushtalik qilganimni eslamasdan bo'lmaydi. Bobomiz o'zi esa siniq-teshik egar ustida qora cho'chqa terisini do'stlar bilan bo'shatib, kelajak uchun pul yig'ar edi — mening kichkinaligimda ularning o't o'tmaganiga qaramay, qandaydir nur ko'rib, "bu narsa baribir olamni ozod qiladi" deb o'ylardim.

Hozir o'ylayman-da, o'shandaAndijonToshkentning gapidan keyin ham bir tafsilot bor edi. Bobomizning tegirmoniga kelgan mehmonlar orasida shu kichkina qishloqqa qaramasdan, Toshkentdan bir erkinlik kurashchisi ham kelib, u yerda ovqatlanadi va yotardi. Uni ko'rganimda, "bu olamni ozod qiladi" degan nutqi bilan birinchi bo'lib futbolga bo'lgan alanga o'zgarishiga sababchi bo'ladi — deydilar. Uni eshitib, men bolakayligimda ham, yo'qolgan tangalar uchun mexnat qilganimning ma'nosini angladim. Ana shu zahotiyoq, o'zimizniki orasida yashiringan bunday insonlar xalqimizning kelajagi uchun qandaydir yashirin yo'l bo'lib turganini.

Qani endi, azizlarim, butunlay boshqa narsani kuzataman sizda — oʻsha vaqtlar va hozirgi voqeliqni oʻylayin. Bobomizlarning asriy kurashi, ularning orasida yashirinib turgan xalqni ozodlikka yetaklagan odamlar... Buyerda hammasi umid bilan boshlanardi, endi esa jadallashtirilgan rejalarga, tomoshalarga, ijtimoiy tarmoqlardagi "e'lonlarga" toʻlib ketgan hayot. Keling, ochiq gaplashaylik. Siz oʻsha 80-yillardagi kichkina qishloqdagi hayotning haqqoniy hissiyotlarini eslatib oʻtganingizdek, men ham oʻz qishlogʻimdagi ota-bobolarimning oyoqlarini toʻshagan quruq yerlarni, qishloq ahli oʻtiradigan katta anjir daraxti ostidagi suhbatlarni yaxshi eslayman. U yerda futbol haqida gap ketganda, barcha: "Boʻlur, farzandlarim, kelajakda bunday kayfiyat kerak boʻlar", deydilar edi. Ammo hammasiga ortiqcha romantika deyishardi — hozir esa bu mehrga aylangan, uyushgan, tomoshani oʻz ichiga olgan bir tuygʻu boʻldi. O'zingiz ham yaxshi bilasiz, AndijonToshkent, shunday vaqtlarda kattalarimizning gaplaridan chiqadigan nur... uni his qilish mumkin edi, fotosuratda koʻrsatib boʻlmaydi. Navbahor_bolasining taʼkidlaganidek, oʻsha erkinlik kurashchisining kelishi... ha, aynan shunday muhim tafsilotlar edi. Men oʻzimni eslayman, barcha savollariga javob topgan, ammo hech qachon shov-shuv keltirmagan kichkina yigʻilishlar edilar. Hozir esa butun sizniki guruhda yoki stadionda boʻlgandek shov-shuv eshitilaveradi — qoʻllar koʻtarilib, "Bizninglar!" deb hayqirilaveradi. Ammo bu ikki kayfiyat oʻrtasidagi farq shundaki, oʻsha vaqtlardagi mehr haqiqiy edi, hozirgi esa... oʻziga xos gʻurur bilan aralashgan kayfiyat. Oʻsha vaqtlardagi harakatlarimiz bir birimizga yordam berishdan iborat edi — kambagʻal yigitlarga futbol toʻpi sotib olish, qishloqdagilarni uyiga chaqirib, ertalabki mashgʻulotlarga keltirish. Hozir esa har bir narsa tovardek koʻrinadi: obuna olishlar, oʻz nomingizni reklama qilishlar, sponsorliklar... Ammo men shuni tan olishim kerakki, hozirgi avlodimizda ham oʻziga xos fidoyilar mavjud. Faqat ular turli yoʻllar bilan koʻrsatmoqdalar — oʻz guruhlarida, oʻz kichkina jamoalarida. Ular kimligini koʻrsatmaydilar, lekin kayfiyatni yuqori tutadilar, yangi yigitlarni qiziqtiradilar. Bobomizning oʻsha nutqi... ha, u xalqni uyiga umid bilan qaytargan. Men oʻylayman, bugungi kundagi nutqlar esa bunday umidni uygʻotishi uchun ancha koʻproq ish talab qiladi. Sababi, hozirgi kayfiyatimizda koʻproq hissiyot va koʻproq nafosat bor — stadionlardagi shovqin, televizorlardagi translyatsiyalar, tarmoqlardagi bahslar... Ammo oʻsha vaqtlardagi hislar bilan solishtirganda, ular boshqa dunyo edi. Bunda notoʻgʻri narsa yoʻq — oʻziga xos evolyutsiya, lekin asl goʻzallikni qayerdaligini eslab qolish lozim. Men uchun bu mavzular juda yaqin — chunki men oʻsha kichkina yigit edim, yangi futbolda oʻz oʻrnini topishga uringan. Va endi, bir qarashda, hozirgi avlodimizda ham oʻsha kayfiyatni koʻraman: ular ham fiberterlar, ular ham oʻzlarining "guruhlarini" yaratmoqdalar, ular ham kelajakka umid bilan qarashmoqdalar. Farqi shundaki, oʻsha vaqtlardagi kurash ancha ixcham edi — bir necha kishining birlashuvi butun qishloqqa taʼsir koʻrsatardi. Hozirgi esa kurash koʻproq tashkilotchanlikni talab qiladi: rejalar, strategiyalar, ommaviy axborot vositalari. Shuni yaxshi koʻramanki, biz hali ham bu kayfiyatni yoʻqotmaganmiz. Har bir ofsaydda, har bir oʻyin oldidan, oʻrta maktabdagi doʻstlar bilan oʻtirganimda, aynan shunday kayfiyatni eslayman va "bobomizning ruhi" bilan birga davom etaylik, deyman. Chunki bu kayfiyat endi faqat bitta odamga tegishli emas — bu butun xalqimizning qadriyatidir.

Olovni qachonlardir bitta ayolchaning qoʻlida boʻyaganini eslayman, u yerda baxmalga oʻxshab yashil maysazorlar orasidan oʻtib, „bobomizning g'ururi“ga to’g’ri kelib: „Voy, men bunday shunchaki qilgan ishlarimga jiddiyroq qaray boshladim“, deb parda tushdi. Choynagimni ushlab turib, „ahmoqchilikmi bu?“, dedim ichimda, lekin keyinchalik angladim — u aslida oʻtlarni qirqib, xalqimizning keyingi avlodlariga oʻtinlikka ishlatishini oʻylagan ekan. Endi esa oʻz-oʻzidan „Alvido, qaytarishni oʻylayman“ deydi! 😂🤣