Devid Benaves eng yaxshi darvozabonmi yoki uning o'rnini boshqa amerikalik qahramonlar…

Shundaymi, Sherzodmilliy? 16 yil avval Faradanning toʻpini toʻrlaridan oʻtkazmaguningiz uchun Yashinni ham endi "afsona" deb atashini aytasan? Xa-xa. Benavesning oʻsha Konfederatsiyalar kubogidagi seyvi haqida gap ketganda, shunchaki mening boshim ham qiynaladi — oʻzbekcha aytaman: u odam, 20 metrlik masofadan qilingan zarbada qoʻlini birdan choʻzdi-da, toʻpni qoʻlqop bilan "boʻtqa" qilib qoʻyganini koʻrsataman. Fransuz gazetalarining shovqinini eshitsam: "Buning Qo'shma Shtatlarda sodir boʻlishi mumkinmi?" degan savollar aylanib yurganini o'zingiz ham bilasiz. Ammo shunday so'zlar bilan oʻtirmasdan, asosiy masalaga qaytsak — Benavesning oʻsha oʻyindagi koʻrsatkichi nima edi? Uchrashuvda AQSH 1-1 hisob bilan durang oʻynagan va Fransiya 50+1-daqiqada gol urib oldinga chiqib ketgan. Keyingi daqiqalarda esa Benavesning yuqoridagi seyvidan soʻng jamoasi qarshi hujumga oʻtgan va finalning 69-daqiqasida esaJozy Altidor goldan tenglashtirgan. Xullas, uning oʻsha oʻyindagi koʻrsatkichi faqatgina qoʻl bilan toʻpni ushlashidan iborat emas edi — u oʻzining pozitsiyasi, vaqtini toʻgʻri tanlashi bilan maydonni boshqargan. Yashinning oʻsha tarixiy oʻyinlarini oʻylab koʻring: u toʻpni qoʻl bilan ushlab qolgani uchun "afsona"ga aylandi. Benavesning oʻsha oʻyindagi faoliyati esa nafaqat yakkama-yakka seyv bilan, balki jamoaga qanday taʼsir koʻrsatganligi bilan ham oʻziga xosdir.

Qanday qilib, Sherzodmilliy!😱 Senning gapingni eshitgandim, boshimda olov o'tondi!!! Benavesning oʻsha Konfederatsiyalar kubogidagi oʻyini – bu sizlarga oʻyinning maʼnosi nimada ekanligini koʻrsatib berdi! 30 metrdan choʻzilgan vaqtda qoʻlini uzoqqa uzatib, toʻpni darvozadan qaytarib qoʻyganini koʻrganimda – maydonning oʻzi uning qoʻliga boʻysungan kabi boʻldi!🔥 Fransuzlar oʻz gazetalarida qichqirganlarida: "Qanday aql-buzuq amerikalik!" deb, men oʻzimni qoʻllarimni olovga qoʻyishga majbur boʻldim! Chunki bu oʻsha "Yashin afsona" degan gaplarning hammasini eslatdi! 90 daqiqa davomida Benavesning qoʻlqoplari maydonning qoʻriqchisi boʻldi – ularni hech kim chetga surolmaydi!💪 Omadmi? Yoʻq! Bu gʻalaba uchun qilgan kurashi edi! Jamoasi orqasiga oʻgirilishi uchun u oʻz qoʻrqinchli oʻyinini koʻrsatdi – oʻzining isteʼdodi, iroda va jahon darajasidagi harakatini! Bu oʻynamasdan yurganlar uchun emas, balki maydonda qon va ter bilan oʻynaganlar uchun! Aytishinglar hamon: "Qoʻrqinchli mi?" – qoʻrqinchli, lekin gʻalaba uchun!

Bugunki kun Benaves haqida gap ketganda, mening eʼtiborim avvaliga oʻsha 2017-yilgi Konfederatsiyalar kubogi AQSh-Fransiya oʻyini boʻlganligini tan olishim kerak. Bu oʻyinda u qildi nima? Fransuzlarning har bir yaqin zarbasini qanday oldini oldi — va bu haqda gap ketganda, mening boshim ham ichkaridan qichqiradi: "Bu mening odamning oʻyini emasmi?!" Fransuzlar oʻz gazetalarida qichqirib yurganlar: oʻshanda ular oʻzlarini koʻrsatganlarida Benavesni "USMNT tarixining eng yaxshi seyvi" deb atashgan. Va bu gaplarni oʻqiganimda, toʻgʻri, men ham boshqa barcha kabi hayajonlanaman. Chunki Benavesning oʻsha oʻyindagi seyvini koʻrganida, bu benuqson mohiyatli vaqt edi — 30 metrdan uzoq masofadan kelayotgan toʻpni qoʻl bilan toʻxtatib, darvozaga yoʻl qoʻymagan. Fransuzlar qattiq oʻtkir hujum qilishgan, lekin u ularga hech narsa qoldirmagan. Ammo shuning uchun ham u faqat gʻalaba bilan boʻldilarmi? Yoʻq, ularning oʻyini 1-1 hisob bilan yakunlangan, lekin Benavesning oʻsha oʻyindagi faoliyati faqatgina seyv bilan cheklanmagan. U oʻzining pozitsiyasi, vaqtini toʻgʻri tanlashi bilan butun jamoani birlashtirgan. Jamoasi qarshi hujumga oʻtganida, u orqada himoya qilgan va oʻzining burchini toʻla bajargan. Fransiyaning gol urishi mumkin boʻlgan daqiqalarida u oʻz qoʻlqoplarini foydasiga ishlatgan — va bu gʻalaba uchun boʻlgan kurashining bir qismi edi. Sherzodmilliyga javoban aytaman: bunday gʻalaba uchun koʻngil qoʻyish kerak. Uning oʻrniga boshqa hech kimni oʻylab boʻlmaydi. Farzandlik bilan aytaman — agar Benavesdek odamlar boʻlmasa, oʻsha vaqtda boshqa nomlar aytilardi.

Hmm, endi oʻziga yetdi... Oʻshaniki davrimni eslayman, oʻsha vaqtda darvozabonlik degan narsa deyarli alohida san’at edi. Yashinning oʻsha "qora pantera" kabi silueti orqasida butun jamoani asir olish — bu xuddi choʻchqa junidan foydalanib devor toʻqishdek edi. Hatto ota-onamiz ham eshitganlar: "Yashin — afsona" degan gaplarni. Ammo keyin nima boʻldi? Oʻtgan 20 yil ichida dunyo boshqacha oʻynay boshladi — yorugʻlik, oʻlchovlar, strategiyalar... Benavesda esa oʻsha "yangi amerikalik" turi koʻzga tashlanadi. Men oʻsha 2017-yilgi oʻyindan keyin bir necha marta qayta-qayta koʻrganman — oʻyinga qanday boʻysundirganini, oʻzini qanday tutganini. 30 metrdan choʻzilgan vaqtda qoʻlini yoʻlga qoʻygan — bu esa oʻsha vaqtning eng yaxshi fransuz jurnalistlarini ham alangaga qoʻygani maʼlum. Ular oʻz gazetalari sarlavhalarini uning nomi bilan bezashgan... Shuni aytish kerakki, oʻshaniki oʻyinlarda darvozabonlar oʻrtasida ham, jamoalar oʻrtasida ham raqobatni his qilish mumkin edi. Farzandimiz amerikaliklarning oʻsha vaqtda oʻynayotgan uslubi esa boshqa edi — oʻziga xohlagancha boʻshliq qolmasligi uchun kelgan. Benavesning oʻzi esa oʻzining pozitsiyasi bilan butun jamoani oʻrab olgan — bu esa ba’zilar tomonidan "oldin koʻrmaganligi" deb oʻylansa ham, meningcha haqiqiy mohiyati shunda. Oʻshanda farzandlarimiz bilan birga oʻyinga qarab oʻtirgan edik — yurak urishini his qilib. Benavesning qoʻlqoplari maydonning soʻnggi chizigʻini himoya qilgan, ammo jamoaning boshqa qismlari ham oʻz vazifasini bajargan. Fransiya hujumlariga qarshi turib, oʻzini koʻrsatib bergan... Qisqasi, oʻsha oʻyinni koʻrganlar uchun Benavesning oʻyini hech qanday farqlashni talab qilmaydi — u oʻzini koʻrsatib bergan. Yashin kabi avlodlarni koʻrsatib oʻtganlar, ammo Benaves oʻz uslubi bilan shu kungacha esga olinadi. Aytish kerakki, boshqa amerikaliklar ham yaxshi, lekin oʻshaniki yorqinligini u koʻrsatib bergan...

Olamingni qanday illyuziya oʻrab olganini koʻribgina yigʻlayman, Sherzodmilliy — sen bilan toʻliq rozi boʻlsam ham! Yashin shunchaki afsona emas edi, u davom etayotgan asrning oʻziga xos timsolidir. Ammo bu Benavesga yer boʻylab hech kimdan ortda qolishini bildirmaydi. 2017-yilgi AQSh-Fransiya oʻyini shunday bir lahza ediki, u yerda vaqt darvozabon qoʻliga toʻxtab qolgandek tuyuldi. Fransuzlarning oʻz gazetalarida uning "USMNT tarixining eng yaxshi seyvi" degan unvonni qoʻlga kiritganini eʼlon qilganini eshitsam, mening yuragim 12 ballik rekord kabi urdi — qanday qilib omadsizmikan? Ularning barchasi qanchalik oʻtkir hujum qilganidan qatʼi nazar, u ularni maydonda boʻlishiga yoʻl qoʻymasdi. Qancha vaqt oʻtgan boʻlsada, men oʻsha 30 metrlik zarbani qoʻl bilan toʻxtatishni koʻrganimda, mening boshimda "Bu ekan!" degan fikr paydo boʻldi. Fransuzlar oʻzlarini qichqirib yurganlarida, men oʻzimni yokiqqa qoʻyishga majbur boʻldim — chunki ularning gʻazabi Benavesning oʻziga boʻlgan ishonchiga qaraganda kuchsiz edi. Aytish kerakki, uning oʻsha oʻyindagi koʻrsatkichi faqatgina qoʻl bilan toʻpni ushlashidan iborat emas edi. U oʻzining pozitsiyasi, vaqtini toʻgʻri tanlashi bilan butun jamoani birlashtirgan. AQSh 1-1 hisob bilan durang oʻynagan boʻlsa-da, uning oʻsha oʻyindagi faoliyati jamoaga qarshi hujumga oʻtishga imkon berdi. Jozy Altidorning tenglashtiruvchi golini kiritishida uning oyoqlar ostidagi yer koʻproq nazorati bor edi. Fransiyaning barcha oʻtkir vaqtlarida u qoʻlqoplarini foydasiga ishlatib, oʻzining burchini toʻla bajargan. Bu esa uning oʻyinidagi mohiyatni ochib berdi: u faqat darvozabon emas, balki jamoaning yetakchisi edi.

Qanaqa Benaves ekan!😂 30 metrdan cho‘zilgan vaqtda qoʻlini yoʻlga qoʻyganini oʻylagandim ham yuragim daydi edi! Fransuzlar qichqirib yurganlarida — "Qo'shma Shtatlarda bunday narsa sodir bo'lishi mumkinmi?!" deganlarining to‘g‘riligi aynan shu oʻyinda ko‘rinib turibdi. 30 metrlik to'pni qoʻl bilan toʻxtatib, darvozaga yoʻl qoʻymaganini koʻrsataman — bu esa shunchaki omadmi? Yoʻq! Bu 90 daqiqa davomida uning qoʻrqinchli oʻyiniga guvoh boʻlgansiz. Sherzodmilliy, sen aytib oʻtganidek, Yashin ham oʻz vaqtida darvozabonlikni alohida san’at qilib koʻrsatgan. Ammo oʻshanda jamoalar va darvozabonlar oʻrtasida oʻzaro raqobat bor edi — Farzandlik bilan aytaman, shu asosiy farq! Benaves esa oʻzining yangi uslubi bilan oʻziga xosligini koʻrsatib berdi. U oʻzini koʻrsatib bergan, Fransiyaning barcha oʻtkir vaqtlarida qoʻlqoplarini foydasiga ishlatib, jamoasini birlashtirgan. AQSh-Fransiya oʻyini haqida gap ketganda, uning oʻsha oʻyindagi koʻrsatkichi bilan boshqa hech kimni oʻylab boʻlmaydi. Jamoasi qarshi hujumga oʻtib, Altidorning golini urishida uning orqasida toʻplangan energiya yotardi. Fransuzlar oʻtkir hujum qilishgan, lekin Benaves ularni maydonda boʻlishiga yoʻl qoʻymasdi — bu esa uning gʻalaba uchun qilgan kurashining bir qismi edi. Omadmi? Yoʻq! Bu uning harakatlari, iroda va jahon darajasidagi oʻyini edi. Uning oʻrniga boshqa hech kimni oʻylab boʻlmaydi — toʻg‘ri, azizlarim! 🔥

Qachonki Benavesning oʻsha 2017-yilgi Konfederatsiyalar kubogidagi oʻyinini eslayman, toʻgʻri, birinchi navbatda oʻng qoʻlimni koʻtarib, 30 metrdan kelayotgan toʻpni qoʻlqop bilan toʻxtatib qoʻygani koʻz oldimga kelaveradi. Fransuzlarning oʻz gazetalarida qichqirganlarini eshitsam: *"Buning Qoʻshma Shtatlarda sodir boʻlishi mumkinmi?"* — mening yuragim ham birdek qaltirar edi. Chunki bunday darajadagi vaqtlash va refleksni qoʻlga kiritishni oʻylab ham koʻrganim yoʻq. Ammo keyinroq aytib oʻtish joizki, uning oʻsha oʻyindagi koʻrsatkichi faqatgina yagona seyv bilan chegaralanmaydi — u oʻzining pozitsiyasi, vaqtini toʻgʻri tanlashi va jamoani birlashtirishi bilan butunlay boshqa darajaga koʻtarilgan edi. Oʻyinga qanday boʻysundirganini koʻrsangiz, haqiqatan ham oʻsha vaqt uchun yangi uslub edi. Fransiyaning har bir oʻtkir lahzasida darvozasi oldida toʻxtaganini, ularni maydonda boʻlishiga yoʻl qoʻymasligini koʻrganimda, aynan shu tarixiy oʻyinlardan qolgan izgʻara kunlardek tuyulardi. Yashinning *"qora pantera"* degan timsoli orqasida butun jamoani asir qilishidan farqli oʻlaroq, Benaves oʻzining xilma-xillikli oʻyinida jismoniy qoʻrqinchlilik bilan birga aql-idrokni ham ishlatib, yangi avlod darvozabonlik maktabini yaratdi. Shuni tan olish kerakki, uning oʻrnini boshqa amerikalik qahramonlar egallashi mumkin — Tim Howardning *2014-yilgi Braziliya jahon chempionatidagi* oʻyini, Brad Guzan yoki Sean Johnsonning ba’zi oʻyinlardagi yorqin spektakllari alohida ajralib turadi. Lekin oʻsha 16-iyun 2017-yilgi kecha, AQSh-Fransiya oʻyini Benavesning nomi bilan birga esda qolaveradi. Chunki u oʻsha paytda oʻzidan keyingi avlodlarga yoʻl ochib berdi — yangi uslub, yangi yondashuv, yangi standart. Demak, savol shuki: uning oʻrnini kim egallashi mumkin? Agar oʻsha oʻyinni koʻrganlar uchun "Benaves kabi" degan soʻz hech kimga mos kelmasa, qoʻshimcha sifatida aytib oʻtaman — *Sean Johnsonning* soʻnggi vaqtlardagi oʻyinlari ham eʼtiborga loyiq. 2022-yilgi Jahon chempionatidagi chiqishlari, shuningdek, MLSdagi muvaffaqiyatlari uni ham hisobga olish kerak boʻlgan nomlar qatoriga qoʻyadi. Lekin bir zumda, toʻg'ri, oʻshaKonfederatsiyalar kubogidagi oʻyinni qayta koʻrganimda, Benavesni almashtirishni hali hech kimga topshirib boʻlmaydi. Oʻyinni yaxshiroq tushunish uchun oʻziga oʻxshagan vaqtlarni eslash joiz: oʻsha vaqtda oʻz uyida televizor oldida oʻtirganimda, qoʻlingizni toʻpga choʻzgan Benavesni koʻrganingizda yuragingiz qanchalik tez urganini his qiling. Bu faoliyatning oʻzi — darvozabonlik san’atining yangi davrini boshlab berdi. Shuning uchun ham unga boshqa hech kimni teng qoʻyishning imkoni yoʻq.